Chorzów – miasto mojego dzieciństwa.

Chorzów – miasto mojego dzieciństwa.

26 kwietnia, 2021 0 przez Fotoinspiracja

…tak tak tutaj się urodziłem, i to by było na tyle. Ale chcę Wam drodzy
czytelnicy….w sumie oglądacze pokazać kolejne miasto, w którym pospacerowałem,
popstrykałem i zanim zdjęcia to standardowo kilka informacji o Chorzowie.
Pierwsza wzmianka o osadzie Zversov koło Bytomia pojawia się w 1136 r. w bulli
papieża Innocentego II dla biskupa gnieźnieńskiego Jakuba ze Żnina jednak nie
wiadomo ta osada była później Chorzowem Starym czy chodziło o inną miejscowość.
Wieś lokowano w 1257 r. na mocy aktu lokacji wystawionego przez
księcia Władysława opolskiego. Dokument zezwalał zakonowi bożogrobców
miechowickich na lokację wsi na prawie niemieckim. Bożogrobcy wybudowali kaplicę i
szpital (przeniesiony w 1299 r. do sąsiedniego Bytomia). Na północ od wsi przebiegał
w tym czasie ważny szlak handlowy prowadzący z Wrocławia przez Bytom
do Krakowa. Na przełomie XV i XVI w. w Chorzowie (Starym) wybudowano pierwszy
kościół murowany: pod wezwaniem św. Marii Magdaleny. Od XVI w. na terenach wsi
wydobywano rudy srebra, ołowiu i żelaza, ale przełomem był rok 1787, gdy
miejscowy proboszcz Ludwik Bojarski odkrył pokłady węgla kamiennego.
Wybudowano kopalnię „Fürstin Hedwig” (pol. „Księżna Jadwiga”) będącą własnością
parafii. 15 stycznia 1788 roku kopalnię wizytują hr. Friedrich Wilhelm von Reden oraz
przysięgły górniczy Salomon Isaac. Ponieważ tereny były własnością klasztorną,
poprzez intrygę i nacisk na prepozyta klasztoru doszło do odkupienia terenu za kwotę
30–50 talarów. W 1810 r. na mocy zarządzenia Fryderyka Wilhelma III majątek
klasztorny stał się własnością państwa pruskiego. Do dnia dzisiejszego ze wsi
Chorzów zachował się jedynie częściowo XIII-wieczny wiejski układ ulic i kilkanaście
budynków charakterystycznej zagrody wiejskiej (przy placu św. Jana).

Zalążkiem miasta była osada, koncentrująca się wokół założonej w 1799 roku
z inicjatywy hrabiego Fryderyka Redena Königshütte (pol. Huta „Królewska”,
późniejsza Huta „Kościuszko”). Do dzisiaj zachowało się 6 domów z datowanego na
ok. 1800 rok osiedla robotniczego przy obecnej ulicy Kalidego. Od lat 20. i 30. XIX
wieku na terenie obecnego miasta powstały kolejne kolonie robotnicze. Prywatna
kolonia Erdmanswille, założona przez przedsiębiorcę Erdmanna Sarganka w miejscu i
okolicy obecnej ul. Wolności, głównego traktu handlowego, postrzeganego dziś jako
centrum miasta, powstawała w latach 1826–1830 na terenie, który jeszcze do 1824
roku.
Decyzję o nadaniu praw miejskich podjęto dopiero 17 lipca 1868 roku. Na
mocy aktu erekcyjnego króla pruskiego Wilhelma I połączono kolonie robotnicze i
kilka gmin wiejskich w gminę miejską o nazwie: Stadt Königshutte (pol. Miasto
Królewska Huta). Miasto liczyło wówczas ok. 14 tys. mieszkańców. Ich liczba zaczęła
jednak szybko rosnąć osiągając w 1905 roku 66 tys. Na początku XX w. Królewska
Huta miała najwyższą gęstość zaludnienia na Górnym Śląsku (w 1914 r. na 1 ha
zabudowy przypadało ok. 366 osób) i jako jedyne miasto na Górnym Śląsku dwa
kościoły ewangelicko-augsburskie.